รูปพระสมเด็จวัดระฆังพิมพ์ใหญ่แม่พิมพ์เดียวกันอยู่ในหนังสือ "เบญจภาคี" เล่มใหญ่ปกแข็งหน้า ๖๙ ๑๓๓ ๙๙ ๖๗ ๔๗ เล่มเล็กปกอ่อนหน้า ๘๓ ๑๔๗ ๑๑๓ ๘๑ ๖๑ -------------------- ตนเป็นที่พึ่งแห่งตน ---------- ถ้ากรรมการตัดสินพระสมเด็จทุกงาน และผู้ออกบัตรใบเซอร์พระสมเด็จทุกคนเป็นคนเล่นพระหน้าลาย (หมายความว่าเล่นพระหลากหลายชนิด) ผู้นิยมพระสมเด็จต้องปรับหลักการและวิธีการพิจารณาให้มีความหนักแน่น เพื่อให้ยืนหยัดอยู่ได้ -- แนวโน้มเป็นอย่างนั้น ยี่สิบปีมานี้ไม่มีรูปภาพพระสมเด็จที่ได้รับรางวัลปรากฏในสื่อ ให้คนได้ตื่นเต้น ประทับใจและศึกษา งานที่โชว์ไม่ได้หรือไม่อยากโชว์ไม่มีอะไรจะศึกษา ในเรื่องพระสมเด็จจะหวังพึ่งใคร ตรงไหนได้ ---- สิ่งที่คงมีอยู่และพึ่งได้เสมอ (จำเป็นต้องพึ่งด้วย) เป็นสิ่งแท้จริงตลอดกาลคือ พระแท้องค์จริง รูปภาพพระแท้ ศิลปการออกแบบและฝีมือการทำแม่พิมพ์ของหลวงวิจารณ์เจียรนัย (การออกแบบและการทำแม่พิมพ์เป็นคนละขั้นตอน เหมือนกับการออกแบบบ้านและการสร้างบ้าน) ---- การพิจารณาโดยยึดทั้งสามอย่างนี้ ซึ่งมีข้อมูลต่างๆจำนวนมาก ทำให้ผลการพิจารณามีความหนักแน่น ละเอียดและชัดเจนการการพิจารณาพระอื่นๆ ความได้เปรียบคือการมีและใช้ข้อมูลจำนวนมากจะตอบปัญหาได้ทั่วทั้งปัญหาใหญ่ปัญหาเล็ก เปรียบเสมือนแหตาถี่ หรือตาเล็ก (ตา - ตาราง) ซึ่งจะใช้จับปลาได้ทั้งปลาใหญ่ปลาเล็ก ---- เป็นการพิจารณาพระสมเด็จที่ตรงไปตรงมา ไม่สามารถเบี่ยงเบนได้เพราะมีหลักและจุดยึดโยง จะเกิดความพอใจในผลการพิจารณา ไม่ว่าผลที่ออกมาจะแท้หรือเก๊ คือรู้เรื่องไปเลย ---- คนรุ่นหลังจะสามารถศึกษาและพิจารณาพระสมเด็จได้ต่อเนื่องต่อๆกันไป เพราะมีการบันทึกข้อมูลทั้งที่เป็นเอกสารและรูปถ่าย ซึ่งเป็นจำนวนมากกว่าของพระเครื่องอื่นทุกชนิด พระเครื่องอันดับหนึ่งของประเทศควรต้องมีการศึกษาและพิจารณาให้สมบูรณ์หมดจด ครอบคลุมส่วนต่างๆและมีความชัดเจนกว่าพระเครื่องใดๆ เมื่อมีความรู้สึกว่า ยังไม่ค่อยพอใจกับวิธีการและผลการพิจารณา แสดงว่าต้องศึกษามากขึ้น ---- พิมพ์ที่แท้จริงของพระสมเด็จปรากฏให้เห็นในรูปถ่ายพระสมเด็จแท้ทุกรูป (รูปที่วาดด้วยมือหรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์ใช้ไม่ได้) พิมพ์ที่ถูกต้องสามาถทำให้พระหลักร้อยเป็นหลักล้าน และพิมพ์ที่ไม่ถูกต้องทำให้พระหลักล้านกลายเป็นพระหลักร้อยได้ ผลจะเกิดขึ้นอย่างไรอยู่ที่ท่าทีที่มีต่อเรื่องพิมพ์ ถ้าละเลยไม่เอาใจใส่จะเกิดผลอย่างหนึ่ง ถ้าเข้มงวดเอาจริงเอาจังจะเกิดผลอีดอย่างหนึ่ง ไม่มีทางที่จะได้ผลเหมือนกัน ---- พยายามมากหรือพยายามน้อย ทำมากหรือทำน้อย ส่งให้เกิดผลที่แตกต่างได้เสมอ โดยเฉพาะในเรื่องพระสมเด็จจะเห็นได้ชัด คงไม่มีใครหรือมีน้อยคนที่จะคิดถึงเรื่องนี้ ความพยายามมากและทำมากในเรื่องพระสมเด็จจะหนุนให้อยู่เหนือขึ้นไปอีกระดับ ---- ทุกการกระทำทั้งมากและน้อย ทำให้เกิดผลที่แตกต่างกันได้ทั้งนั้น เช่น ชัดเจน/เลือน ครบถ้วน/หลงลืม รอบคอบ/สะเพร่า ละเอียด/ลวกๆ ตรวจสอบความถูกต้องอีก recheck /ดูครั้งเดียว ฯลฯ เรื่องนี้ไม่เกี่ยวกับเรื่องข้อมูลของพระโดยตรง เป็นสิ่งที่เกิดในระหว่างการเคลื่อนไปของกระบวนการ ซึ่งมีผลต่อคุณภาพและความสำเร็จในการพิจารณา หมายความว่า ไม่ใช่แค่ว่าเป็นการหาและใช้ข้อมูลของพระเท่านั้น เป็นกระบวนการที่มีองค์ประกอบหลายอย่าง ที่อาจทำให้ทั้งสำเร็จและไม่สำเร็จ -------------------------------------------------------------------- คนเล่นพระหน้าลาย(เล่นพระหลากหลายชนิด)จะคืบเข้าไปคุมวงการพระสมเด็จมากขึ้นๆ การชี้เก๊ - แท้พระสมเด็จจำนวนมากจะอยู่ในกำมือของคนเล่นพระหน้าลาย